భగవాన్ శ్రీ హైడియాఖండీ బాబాజీ

శ్రీ భగవానుని అఖండ లీలా ప్రవాహం ఎటువంటి ఆటంకమూ లేకుండా నిరంతరం సాగిపోతూనే ఉంటుంది. విషమ గుణాలతో అల్లబడిన ఆ లీలా తరంగమే సృష్టి సాగరపు సహజ రూపం. ఈ లీల యొక్క పరస్పర విరుద్ధ శక్తులచేత మనమందరం — సమస్త ప్రాణి వర్గం — ఎల్లప్పుడూ నియంత్రించబడుతూనే ఉంటాం. అసంఖ్యాక పాశాలచేత బంధించబడిన జీవుడు సంసార చక్రంలో దారి తప్పి తిరుగుతూనే ఉంటాడు. ప్రతి ప్రాణీ సుఖాన్ని కోరుతుంది, అయినా ఏ కర్మల వల్ల సుఖం కలుగుతుందో ఆ కర్మలనే విడిచిపెడుతుంది. ఏమి చేయాలో నిశ్చయించుకోలేక అది కింకర్తవ్యవిమూఢమవుతుంది; స్థిరమైన ఏ చైతన్యమూ దాని హృదయంలో నిలువ నీడ పొందలేదు. బాటసారికి దిక్కు గురించి భ్రమ కలిగితే తన గమ్యాన్ని చేరడం అతనికి పూర్తిగా అసాధ్యమైనట్లే, ఈ త్రిగుణాత్మక సృష్టి యొక్క ప్రచండ ప్రవాహంలో కొట్టుకుపోతున్న జీవుడు ఈ దుస్తరమైన సంసార సాగరాన్ని దాటడం కూడా కష్టమే.

జీవుడు — “అమృతస్య పుత్రాః,” అమృతత్వపు సంతానం — తన ఆత్మ-ఎరుకను మరచి, తన చుట్టూ ఉన్న జడమైన, అనాత్మ పదార్థాల పట్ల ఆసక్తుడవుతున్నప్పుడు; మానవ జీవిత లక్ష్యం కేవలం భౌతిక భోగంగానే మిగిలిపోయినప్పుడు; అప్పుడు మిథ్యాచారమూ దురాచారమూ పరాకాష్ఠకు చేరుకుంటాయి. సర్వాభీష్ట ఫలాలను ప్రసాదించే శాస్త్ర సమ్మతమైన సాధనల పట్ల విముఖత పుడుతుంది; మహాపురుషుల సత్య వచనాల పట్ల అవిశ్వాసం పెరుగుతుంది. అప్పుడు శ్రీ భగవానుడు వివిధ శరీరాలను ధరించి మనకు సన్మార్గాన్ని చూపిస్తారు. స్వయంగా శాస్త్రాలను ఆచరిస్తూ, ఐహిక శ్రేయస్సుకూ పరమ మోక్షానికీ దారితీసే తప్పని మార్గాన్ని మన కోసం సుగమం చేస్తారు. మహాపురుషుల ఆజ్ఞను పాలించడానికి దృఢమైన ప్రేరణను ఇస్తారు. సాత్విక శ్రద్ధ లేని జీవుల హృదయాలలో సద్భావనతో నిండిన, చిరకాలం సుస్థిరంగా నిలిచే భక్తిని నాటుతారు.

ఆయన విశ్వరూప (స్థూల) శక్తి అనాది, అవినాశి, అక్షీణమైనది అయినట్లే, ఆయన లీలా శక్తి కూడా — అచింత్యమూ, అగోచరమూ, అనంత గంభీరమూ అయి — ఒక ధారవలె ఎల్లప్పుడూ ప్రవహిస్తూనే ఉంటుంది. అవినాశి యొక్క లీలా స్వరూపాన్ని ఎంతవరకు ఆత్మసాత్ చేసుకోగలదన్నది మేల్కొన్న అంతరంగ పురుషుని వికాస క్రమం మీదనే ఆధారపడి ఉంటుంది. ఈ దివ్యమైన, త్రిగుణాత్మకమైన లీల పూర్తిగా దానిని ప్రేరేపించేవానికి అధీనమై ఉంటుంది. లీలా శక్తి యొక్క సంపూర్ణ సాక్షాత్కారమూ, అంతరంగ గ్రహణమూ లీలాధరుని కృప వల్లనే సాధ్యం. ఈశ్వర ప్రాప్తీ, ఆయన జ్ఞానమూ కేవలం కృప వల్లనే సాధ్యమన్న విషయంలో జ్ఞానులందరిదీ ఒకే మాట.

మన సనాతన ధర్మాచార్యులైన మహర్షులు శ్రీ భగవానునికి నాలుగు స్వరూపాలను వర్ణించారు — నామం, రూపం, లీల, ధామం. భగవానుని దివ్య శ్రీ విగ్రహంలో ఈ నాలుగు తత్త్వాలూ ఒక విధంగా అంతఃకరణ చతుష్టయం వంటివి. ఏ భాగ్యశాలి సాధకునికైనా ఈ నాలుగు దివ్య తత్త్వాలలో ఏ ఒక్కదానిపైనైనా శ్రద్ధా విశ్వాసాలు కలిగితే, అతడు సంపూర్ణంగా కృతకృత్యుడవుతాడు.

సాధకుడూ సాధ్యమూ — ఇద్దరి భావాలూ పరస్పరాధారితాలు. భక్తుని స్వభావం — “తద్- విస్మరణే పరమ వ్యాకులతా,” ఆయనను మరచినప్పుడు కలిగేదే పరమ వేదన — అయినట్లుగా, పరమాత్మను మరచినప్పుడు భక్తుడు వ్యాకులుడవుతాడు. అదే విధంగా శ్రీ భగవానుడు కూడా తన భక్తుని విరహంతో బాధపడేవానివలె అయి, తమ హృదయ ధనమైన అనన్య శరణాగతుని వెనువెంటే నడుస్తారు. భక్తుని సమస్త భారాన్నీ తమ శిరస్సుపైనే వహిస్తారు. శ్రీమద్భాగవతంలో భగవానుని స్పష్టమైన ఆజ్ఞ ఉంది: “నేను భక్తులకు అధీనుడను.” ఈ ఉదారమైన ప్రతిజ్ఞ ప్రకారమే, కరుణాసాగరుడైన లీలామయ భగవానుడు విశ్వవిఖ్యాతమైన హిమాలయంలోని కూర్మాంచల ప్రాంతాన్ని తమ లీలా క్షేత్రంగా ఎంచుకున్నారు. విశ్వంలోని ప్రతి అణువులోనూ వ్యాపించి ఉన్న శ్రీ విశ్వేశ్వరుడు ఐశ్వర్యమూ మాధుర్యమూ నిండిన లోకోత్తరమైన, సుందరమైన చరిత్రను ప్రకటించారు. ఒక విశిష్ట వ్యక్తి రూపంలో, మహావతారుడైన లీలాధరుడు — తమ అపారమైన కరుణ చేత, తమ అచింత్యమైన, అభిన్నమైన లీలా శక్తి చేత — హీన గుణాలతో నిండిన మనవంటి సాధారణ జీవులను ఉద్ధరిస్తూ ఉండేవారు. ఈ మహేశ్వరుని — మహామానవుని, అతిమానవుని, మానవ సృష్టి యొక్క ఆది పురుషుని — లీలను గ్రహించగలిగేంత సూక్ష్మంగా మనిషి యొక్క సహజంగా సంకుచితమైన దృష్టి ఎలా ఉండగలదు? ఆ మహామహిమాన్వితుడైన మహేశ్వరుని లోకోత్తర చరిత్ర సాధారణ వాక్కుకూ సాధారణ దృష్టికీ పూర్తిగా అతీతమైనది. ఆయన మానవ లోకంలోనే నివసిస్తారు; ఆయన అవినాశి శ్రీ విగ్రహం కూడా లోకంలోనిదాని వంటిదే — అయినప్పటికీ ఆయన ఈ లోకానికి పూర్తిగా అతీతులు. లోక కల్యాణం కోసం శ్రీ విశ్వనాథుడు ఒక లోక శరీరాన్ని, ఒక పార్థివ శరీరాన్ని ధరిస్తారు; అయినా పంచభూతాలకు అతీతమైన ఆ అమరమైన, అవినాశి దివ్య శరీరాన్ని ధరిస్తూ, సమస్త విశ్వంలోని జీవులలో నిరంతరం నివసిస్తారు. అయినప్పటికీ, ఈనాటి వరకు ఎవ్వరూ ఆయనను గురించి “ఇది సరిగ్గా ఇలాగే ఉంది” అని చెప్పలేకపోయారన్నది ఒక పరమాశ్చర్యంగానే మిగిలి ఉంది.

ఇది నిశ్చలమైన సత్యం: “ఈశావాస్యమిదం సర్వం” — చరాచరమైన ఈ సమస్త జగత్తూ శ్రీ భగవానుని నివాస స్థానమే.

మత్తః పరతరం నాన్యత్ కించిదస్తి ధనంజయ । (గీత)

శ్రీ భగవానుడు తమ శ్రీముఖంతో ఇలా సెలవిచ్చారు: ఓ అర్జునా! నాకు అతీతమైనది ఏదీ లేదు. నాలో సమస్త పదార్థాలూ ఉన్నాయి, సమస్త పదార్థాలలో నేను పూర్తిగా వ్యాపించి ఉన్నాను. మణులలో దారమూ దారంలో మణులూ ఎలాగో, అలాగే నేను సమస్త సృష్టిలో, అనంత బ్రహ్మాండాలలో ఓతప్రోతంగా అల్లుకొని ఉన్నాను. ఆయనతో మన తాదాత్మ్యం అంత గొప్పది, మన అభేదం అంత సంపూర్ణమైనది — ఆయనా మనమూ పూర్తిగా ఒక్కటే అన్నట్లు. ఇది నిశ్చయంగా తెలుసుకోండి — మనం ఆయనకు మాత్రమే చెందినవారం. ఆ సచ్చిదానంద ప్రభువే మనకు కూడా తరగని సచ్చిదానంద నిధిని ప్రసాదించారు. మన అవసరాలన్నీ తీరడానికి తగిన సాధనాలను సృష్టించారు; అయినా మనకు తృప్తి లేదు — ఒక విశిష్టమైన పరిపూర్ణత కోసం తీవ్రమైన తపన మనలను ఎల్లప్పుడూ వేధిస్తూనే ఉంటుంది. కనుక శాస్త్రం ఇది నిరూపిస్తుంది: ఆ పరాత్పరుని దర్శనం మనకు కలిగే వరకు, మన హృదయ గ్రంథి, మన మానసిక సంశయం, శ్రుతి స్మృతులు విధించిన కర్మల శుష్క భారం మనకు ఎన్నటికీ శాంతిని పొందనివ్వవు. భగవత్ శాంతి, శాశ్వత శాంతి, శ్రీ భగవానుడే మన దృష్టికి విషయమైనప్పుడు మాత్రమే మనకు సాధ్యమవుతుంది.

ఈ లోటునే తీర్చడానికి, వ్యక్తావ్యక్తుడైన లీలాధరుడు శ్రీ భగవానుడు, అహైతుకమైన కరుణతో, ఒక విశిష్ట దేశంలో, ఒక విశిష్ట కాలంలో, ఒక పరమ పురుషుని రూపంలో, నరశ్రేష్ఠునిగా, మన కన్నుల ఎదుటనే అవతరిస్తారు. లోక సమాజం ఆయనను “అవతారం” అని పిలిచి తన శ్రద్ధను వ్యక్తపరుస్తుంది. ఆయన లోకంలో ప్రకటించే మర్యాద ఏదో ఒక విశిష్ట ధర్మ రూపంలో — అంటే, ఆ కాలపు దృక్పథం ఆధారంగా నిలిచిన ఒక ఆచార వ్యవస్థగా — అసంఖ్యాక జీవులను కల్యాణ భాగులను చేసే సాధనమవుతుంది.

మనం ఇక్కడ చెప్పదలచిన మహావతారులు సామాన్య జనులలో ముఖ్యంగా “బాబాజీ” అనే పేరుతో ప్రఖ్యాతులు. ఏ యుగం నుండి, ఏ పద్ధతిలో ఈ జగదుద్ధారకుడైన విశ్వనాథుడు తమ లీలను నడుపుతున్నారో — ఈ విషయాలన్నింటినీ ఇంతవరకు ఎవ్వరూ పూర్తిగా గ్రహించలేకపోయారు. శ్రుతి ఇలా చెబుతోంది: “విజ్ఞాతారమరే కేన విజానీయాత్” — అందరినీ ఎరిగినవాడైన ఆయనను ఎవరు ఎరుగగలరు?

పవిత్ర హిమాలయపు నిర్మలమైన, మనోహరమైన పర్వత శ్రేణుల నడుమ, సుందరమైన కుమావూఁ ప్రాంతంలో, ఈ మహావతారులైన శ్రీ భగవాన్ “బాబాజీ” పరిచయం లభించింది.

క్రైస్తవ శకం పద్దెనిమిదవ శతాబ్దపు ఉత్తరార్ధంలో మొదటిసారిగా, భక్తుల పట్ల ప్రేమతో, ఆయన జన సమాజంలోకి రాకపోకలు సాగించడం ప్రారంభించారు — ఆయన ఎల్లప్పుడూ తేజోమయ శరీరంలోనే సంచరిస్తున్నప్పటికీ. దేశకాలాల హద్దులు చేరని చోట ఉన్నప్పటికీ — ఆయన తరువాతి చరిత్రను బట్టి, సుమారు 1880 సంవత్సరం నుండి ఆయన కృపతో సాధారణ జనులకు కూడా దర్శన అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించడం ప్రారంభించినట్లు తెలుస్తుంది. ఆ సమయానికే ఆయన కుమావూఁలో గొప్ప ఖ్యాతి పొందారు. మహా సంతునిగా, పరమ తపస్విగా, ఊర్ధ్వరేతస్సు అయిన బ్రహ్మచారిగా, అష్ట సిద్ధులు కలిగిన యోగిరాజుగా — ద్రోణాచార్య, కృపాచార్య, హనుమాన్-శివ, త్ర్యంబక, పహాడీ బాబా, సిద్ధ బాబా, మృత్యుంజయ బాబా వంటి అనేక నామాలతో — ఆయన పూజించబడ్డారు. సాధువులు, బ్రాహ్మణులు, తపోధనులైన సిద్ధులు, జిజ్ఞాసువులు, చింతనాపరులు — అందరికీ శ్రీ బాబాజీ ఈశ్వరుడేనని, ఈ అవతారం సర్వథా విలక్షణమైనదని దృఢమైన విశ్వాసం ఉండేది. భగవానునిలో ఆరు దివ్య ఐశ్వర్యాలు (షడైశ్వర్యం) సహజంగా నెలకొని ఉన్నట్లే, ఈ శ్రీ విగ్రహంలో సమస్త శక్తులకూ ఆశ్చర్యకరమైన ఆశ్రయం ఉండేది. లెక్కలేనన్ని సార్లు వారు తమ కన్నులారా చూశారు: మరణించినవారు తిరిగి ప్రాణం పొందడం; నిరక్షరులకు వాక్పటుత్వమూ ఆశుకవిత్వ శక్తీ లభించడం; సంతానం లేనివారికి పుత్రులు కలగడం; ఆర్థిక సంకటాలలో చిక్కుకున్నవారు యోగక్షేమ వరంతో సురక్షితులు కావడం; దివ్యానందాన్ని కోరే సాధకులకు సమస్త సిద్ధులూ దాసీలుగా మారడం; రోగపీడితులు, తాపత్రయంతో దగ్ధమైనవారు మహారోగ్యాన్నీ అక్షయ శాంతినీ పొందడం. మోక్షార్థులైన ముముక్షువులు, విముక్తిని కోరే సాధకులు భారతదేశం నలుమూలల నుండే కాక, యూరప్ నుండి కూడా (పాశ్చాత్య దేశాల నుండి అనేక సాధక బృందాలు), టిబెట్‌లోని సిద్ధులైన లామా-యోగుల విశాల సమాజం నుండి కూడా వచ్చారు — అందరూ ఆయన అభయమైన, ఉదారమైన శరణులోకి వచ్చి తమ హృదయ వాంఛితాన్ని సాక్షాత్కరించుకున్నారు. భిన్న భిన్న సంప్రదాయాలకు, మతాలకు చెందిన మహా సాధకులు సిద్ధ ప్రభువు పాదాలను ఆశ్రయించి తమ మనోరథాలను నెరవేర్చుకున్నారు. హిమాలయంలోని “బాబాజీ” పవిత్ర లీలా భూమిలో సంవత్సరాల తరబడి సంచరించిన తరువాత, అనేక మహానుభావులను కలిసిన తరువాత, ఆయనను గురించి సంక్షేపంగా ఇంతమాత్రం చెప్పవచ్చు: శాస్త్రాలూ పురాణాలూ అవతారాలలోని భగవానుని గురించి వర్ణించిన దివ్యమైన జీవన విధానంలో, దివ్య ఐశ్వర్యంతో నిండిన వాతావరణంలో — లేదా జడభరతుడు, లోమశుడు, బ్రహ్మ పుత్రులైన సనకాదుల వంటి భగవన్నిష్ఠుల జీవిత చరిత్రలలో వర్ణించినట్లుగా — అదే విధంగా ఆయన నిత్యమూ నిరంతరమూ మగ్నులై ఉంటారు, తమను ఆశ్రయించినవారికి తమ పవిత్ర దర్శనాన్ని అనుగ్రహించి వారిని కృతార్థులను చేస్తారు.

ఆయన అసాధారణ వ్యక్తిత్వం, విరాట్ స్వరూపం, ఇంతకుముందు ఎన్నడూ వినని దయా శక్తుల సమన్వయం, దీనుల పట్ల, హీనుల పట్ల ఆయన వరద హస్తం — ఇవి తమంతట తామే మానవ సమాజపు మనస్సును ఆయన వైపు ఆకర్షించడం మొదలుపెట్టాయి. హిమాలయంలోని ఒక రహస్య గిరి గుహ నుండి లోకోద్ధారిణి అయిన కృపా కణం దిగ్దిగంతాలకూ వ్యాపించడం ప్రారంభించింది. శ్రీ దేవరాజు (ఇంద్రుడు) తన పరివారంతో పుష్ప వృష్టి కురిపిస్తూ శ్రద్ధాంజలి అర్పించడం మొదలుపెట్టాడు; ఋతురాజు తన సమస్త శోభనూ సమృద్ధినీ తీసుకువచ్చాడు; స్త్రీ పురుషులు అనేక జన్మల పుణ్యాల సాకార ఫలాన్ని దర్శించి తమ జన్మలను సఫలం చేసుకున్నారు. తపోధనులైన సిద్ధులు తమ సాధన యొక్క ఉజ్జ్వలమైన సిద్ధిని పొంది సంపూర్ణంగా కృతార్థులయ్యారు; ఆర్తుల, దీనుల కరుణాజనకమైన మొర ఫలించడం మొదలైంది. ఈ మహావతారులైన శ్రీ బాబాజీ యొక్క అద్భుతమైన, అలౌకికమైన లీల సమస్త ప్రాంతాన్నీ అత్యంత విలక్షణమైన, పవిత్రమైన ఆధ్యాత్మిక ఉద్యమంతో కదిలించింది. భూమి ధనధాన్యాలతో నిండిపోయింది; సత్యమూ సరళతా ప్రేమా అనే త్రివేణి ప్రతి మనిషి హృదయంలో ఉప్పొంగడం మొదలైంది; దుఃఖమూ దారిద్ర్యమూ రోగమూ పారిపోవడం మొదలుపెట్టాయి.

ఆయన శరీరం పార్థివమైనది కాదు. భక్తుల వాంఛలకు కల్పవృక్షమైన భగవానుడు తమ ప్రియజనుల సంతోషం కోసం మాత్రమే ఈ రహస్యమయమైన శ్రీ లీలా విగ్రహాన్ని ధరించారు. ఆయన భోజనం, నిద్ర, సంచారం, లేవడం, కూర్చోవడం — అన్నీ సాధారణమైన దేనితోనూ పోలనివి. విద్వాంసులూ మహా సాధకులూ ఆయనను ఇలా ప్రార్థించారు: “బాబా! శ్రీ భగవానుడు మానవ రూపాన్ని ఎందుకు ధరిస్తారు?” శ్రీ బాబాజీ మహారాజ్ కృపతో ఇలా సమాధానమిచ్చారు: “ఈశ్వరుడు మానవ రూపం ధరించకపోతే, మనిషి ఈశ్వరుని జ్ఞానంలో గానీ, ధ్యానంలో గానీ, స్మరణ-ప్రార్థనలో గానీ ఎన్నటికీ సఫలుడు కాలేడు.” అందుకే, అహైతుకమైన కరుణకు మూలకందమైన భగవానుడు, మన భగవత్ప్రాప్తి మార్గం సులభం కావడానికి, నిరాకారుడైనప్పటికీ ఒక విశిష్ట రూపాన్ని ధరిస్తారు. మన హృదయ సింహాసనంపై శీఘ్రంగా, సులభంగా ఆసీనులు కావడానికి, మన ఆకారం వంటి ఆకారం గల శరీరాన్ని ధరిస్తారు; సమస్త తత్త్వాలకూ అతీతుడైన భగవానుడు వాటికి అధీనుడైనట్లు కనిపిస్తారు. ఆ అనంతుని — ఆయన స్వభావ శీలాల, అనుమాన ప్రమాణాదుల — విశ్లేషణ అంతటి ప్రయోజనం ఇదొక్కటే: మనం ఎలాంటివారమైనా, ఆయనను శరణు పొందాలి.

ఆయనను గురించి ఎంతో అన్వేషించిన తరువాత తేలిన నిర్ణయం ఇదొక్కటే: శ్రీ “బాబా” మహారాజ్‌కు నిర్దిష్ట కార్యక్రమం అంటూ ఏదీ ఉండేది కాదు. శ్రీ మహారాజ్ ఎక్కడికి వెళ్ళినా, అక్కడ ఎటువంటి సూచనా లేకుండానే తమంతట తామే వేలాది స్త్రీ పురుషులు గుమిగూడేవారు. ఆయన రాక వార్త విన్నాక ఇంట్లో ఉండిపోగలిగే వ్యక్తి అరుదు. అక్కడ ఎవ్వరూ ప్రశ్న వేయలేకపోయేవారు; కేవలం ఆయన దర్శనంతోనే మనస్సు సంపూర్ణంగా ప్రశాంతమయ్యేది. ఎందరో మహా పండితులు, రాజ్య మంత్రులు, గొప్ప సంఘ సంస్కర్తలు, దేశ సేవకులు, రాజులు, నవాబులు వచ్చేవారు! ఉపదేశపు చరమ ఫలం, సాధనకు సర్వస్వమైన సారం, సాధ్యంతో సహజమైన సాహచర్యం, బ్రహ్మవేత్తల బ్రాహ్మీ స్థితి — ఈ విభూతులన్నీ ఆయన పూజ్య సన్నిధిలో అందరికీ ఎల్లప్పుడూ సమానంగా లభ్యమయ్యేవి. ఎల్లప్పుడూ చిరునవ్వు ముఖం, కరుణ నిండిన కన్నులు, ఉదారమైన నడవడి, సన్నని శరీరం, బాలుని వంటి చేష్టలు, ఒక కుర్తా, ఒక టోపీ, ఒక ధోతీ — ఈ దేహ లక్షణాలు అందరికీ పరమానందాన్ని కలిగించేవి. ఆహారంలో ఆయన ధాన్యం చాలా తక్కువగా తీసుకునేవారు; ముఖ్యంగా మజ్జిగ తాగేవారు.

బాబా యొక్క వృద్ధులైన ప్రేమ సేవకులు ఇలా చెప్పారు: మాఘ మాసంలో, ఇక్కడ మూడు అడుగుల లోతు వరకు మంచు పడేటప్పుడు, శ్రీ మహారాజ్ కోసం మేము ఇంటింటికీ వెళ్ళి మజ్జిగ అడిగి తీసుకురావలసి వచ్చేది. ఆయన మజ్జిగను నీళ్ళలా తాగేవారు. ఆయన మలంలో ఒక విచిత్రమైన సుగంధం ఉండేది, ఒకటి రెండు గంటలలోనే ఆ మలం కేవలం మట్టిగా మారిపోయేది. ఆయన తమ పిడికిలి తెరిచినప్పుడు, అక్కడ ఉన్న వేలాది భక్తులు ఒక దివ్య సుగంధంతో మత్తెక్కిపోయేవారు. ఆయన జుట్టు పెరిగేది కాదు; ఆయన నిద్రపోయేవారు కాదు; ఆయనపై ఒక వస్త్రాన్ని కప్పితే ధరించేవారు, లేకపోతే ఆయన ఎన్నడూ వస్త్రాన్ని అడగలేదు, వస్త్రాలు ఉన్నప్పుడు కూడా ఎన్నడూ తమంతట తాము ఒకదాన్ని ఉపయోగించలేదు. భక్తులు ఎంతో విలువైన వస్త్రాలను, ధనాన్ని, ఇంకా అనేక విలువైన వస్తువులను సమర్పించేవారు. ఆ సమర్పించిన వస్తువులవైపు ఆయన కన్నెత్తి కూడా చూసేవారు కాదు. అవును — కొన్నిసార్లు, భక్తుల ఆనందం కోసం, ఆయన ఒక బాలునివలె ఆ వస్తువులతో పది పదిహేను నిమిషాలు ఆడుకునేవారు; ఆ తరువాత వాటికి ఏమైనా కానీ, ఎవరు తీసుకుపోయినా కానీ, ఆయన ఏ ఏర్పాటూ చేసేవారు కాదు. మట్టీ విలువైన వస్తువులూ ఆయనకు అన్నీ సమానమే. శత్రువూ మిత్రుడూ, నిందకుడూ ప్రశంసకుడూ, పాపీ పుణ్యాత్ముడూ — ఆయన కరుణామయ దృష్టిలో అందరూ సమానంగా దయకు పాత్రులే. బహురూపులైన శ్రీ బాబాజీ మన ఎదుట ఒక సంతుని రూపంలో ప్రకటమయ్యారు. ఈ మహావతారులైన శ్రీ బాబాజీ సద్గురువై భారత భూమిని ప్రపంచమంతటా ధన్యం చేశారు, కూర్మాంచల ప్రాంతానికి ప్రత్యేక గౌరవాన్ని ప్రసాదించారు. దివ్య కథామృత్లో ఇలా వ్రాయబడి ఉంది:

శేషుడూ శ్రుతులూ కూడా ఆయన మహిమను గానం చేయలేక అసమర్థులైనప్పుడు, అల్పుడైన ఈ “చరణాశ్రిత్” ఏమి వ్రాయగలడు? “జో సి సో సి తవ చరణ నమామి” — మీరు ఏదైనా సరే, మీరే నా ఆరాధ్యులు, నా పరమ దైవం. పరమ కారుణికుడు, మహామహిమాన్వితుడు, జగదుద్ధారకుడు అయిన ఆ బాబా భగవాన్ సద్గురు రూపంలో సంచరిస్తున్నారు. ఆయన మానవమైన, కరుణాపూర్ణమైన ప్రాకట్యం మధురమైన, దయామయమైన రూపాన్ని ధరించింది; శరణాగత వత్సలుడు, పతితోద్ధారకుడు అయిన త్ర్యంబక బాబా — సద్గురు మాలలో ఒక ఉజ్జ్వల మణిగా, తమ స్వంత అభిన్న అంగంగా — అంధులైన, లోకబద్ధులైన జీవులకు నవ చైతన్య కాంతిని, సచ్చిదానందాన్ని పొందడానికి అత్యంత సరళమైన సాధనాన్ని ప్రసాదించారు. ఆయనను గురించి నేడు అసంఖ్యాక కంఠాల నుండి వినిపిస్తున్న ధ్వని ఇదే: శ్రీ సద్గురుదేవ్ జీ మహారాజ్ ఎంతటి దయామయ దేవుడంటే, ఆయన పాదాలను శరణు పొందితే సమస్త జీవన యాత్రా సుఖంగా సఫలమవుతుంది. ఇంతవరకు కలిసిన శ్రీ మహారాజ్ యొక్క శ్రద్ధాళువులు, శరణాగతులు ఎందరైనా — అందరూ సుఖంగా, శాంతంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తారు. లోక ప్రసిద్ధుడైన ఏకాంత ముని, ప్రకృతి నిర్మిత గిరి గుహనే తన నివాసంగా చేసుకున్న తపస్వి, భూమాత ఇచ్చిన అయాచిత కందమూలాలతోనే జీవనం సాగించే మహా ప్రసిద్ధుడైన ఓజస్వి బ్రహ్మచారి, ఎవరి పాద ధూళిని ధరించినంత మాత్రాన్నే ఐహిక, పారలౌకిక మొదలైన త్రివిధ ఏషణలూ నశిస్తాయో — అటువంటి మన పతిత పావనుడు, మనస్వి, మేధావి, దేశకాలాలకు సర్వథా అతీతుడు, ఎవరి కృపచేత ఐదు కోశాల (పంచ-కోశ), ఆరు చక్రాల (షట్-చక్ర) విజ్ఞానమూ ఉత్థాపనమూ అనాయాసంగా జరుగుతాయో — ఆయనే ప్రసిద్ధమైన సద్గురు మాలలో అత్యంత ఉజ్జ్వలమైన సుమేరు మణి: